Հոգեբանություն

Շեղված ուշադրությունը կամովին կրկին ու կրկին վերադարձնելու կարողությունը դատողության, բնավորության և կամքի բուն արմատն է։

William James (1890)

հոգեբանություն

17 July 2026

Գուցե screen-ը չի «կոտրել» ուղեղը. գուցե փոխել է, թե ինչ effort է արժե գործադրել

Nature Human Behaviour Perspective-ը առաջարկում է, որ digital media-ն cognition-ը կարող է փոխել ոչ այնքան mental capacity-ն նվազեցնելով, որքան վերակարգավորելով effort-ի subjective արժեքը։ Low-friction, անմիջապես reward տվող platform-ները կարող են difficult work-ը պակաս արժանի դարձնել սկսելու կամ շարունակելու համար, մինչև delayed payoff-ը հասնի։ Սա useful framework է, ոչ mass cognitive decline-ի ապացույց. հեղինակներն առաջարկում են testable mechanism, ոչ claim, որ social media-ն մարդկանց հիմար է դարձնում։

հոգեբանություն

14 July 2026

Chatbot-ը կարծես ամիսներով նվազեցրել է conspiracy belief-ը

2024 թվականի ուսումնասիրությունը գտել էր, որ GPT-4 Turbo-ի հետ երեք փուլով զրույցը մարդկանց մոտ մոտ 20%-ով նվազեցնում է իրենց հավատացած conspiracy theory-ի նկատմամբ համոզվածությունը, effect-ը պահպանվում է երկու ամիս և տարբեր conspiracy type-երի միջև, իսկ AI-ի factual claim-ները հիմնականում գնահատվել են ճիշտ։ 2026 թվականի հունիսին հոդվածին կցվեց Editorial Expression of Concern՝ data-handling ու reproducibility խնդիրների պատճառով։ Հեղինակները ասում են, որ corrected analysis-ը պահպանում է արդյունքի ուղղությունը, significance-ը և չափը, իսկ Science-ը դեռ գնահատում է այն։ Հետաքրքիր և լավ կառուցված արդյունք՝ ներկայում review-ի տակ, ոչ հաստատված ու ոչ debunked։

զարգացման հոգեբանություն

14 July 2026

Փոքր երեխաները պարզապես սկզբում եսասեր չեն․ նրանց արագ ընտրությունները ավելի prosocial էին, քան դանդաղ ընտրությունները

3-ից 10 տարեկան 537 իտալախոս երեխաների հետազոտությունում երեխաներին խնդրել են սոցիալական ընտրություններ կատարել կամ ժամանակային ճնշման տակ, կամ սպասելուց հետո։ Ամենափոքր երեխաների արագ պատասխանները ավելի համագործակցային ու ազնիվ էին և ավելի պատրաստ էին ընդունել ցածր առաջարկներ, քան նրանց դանդաղ պատասխանները։ Տարիքի հետ այդ արագ prosociality-ն չվերացավ․ փոխարենը մտածված prosociality-ն աճեց և հասավ նրան։ Զգուշավոր ընթերցումը սա է․ սա ապացույց չէ, որ երեխաներն ամենուր բնույթով բարի են։ Սա Հյուսիսային Իտալիայի մեկ ընտրանքում և լաբորատոր խաղերում վկայություն է, որ վաղ prosocial մղումները կարող են կայուն լինել, մինչդեռ մտածված prosocial դատողությունը հետագայում ուժեղանում է։

նյարդագիտություն

14 July 2026

Այն, ինչին նայում եք, կարող է համապատասխանել ձեր տեսողական ուղեղի կազմակերպմանը

Nature Human Behaviour-ի ուսումնասիրությունը կապում է մարդկանց կայուն gaze habit-երը՝ բարդ տեսարաններում դեմքերին կամ տեքստին առաջինը և ամենաերկար նայելու միտումը, visual cortex-ի համապատասխան category-selective representation-ների տարբերակչության հետ։ Սա պնդում չէ, որ մարդիկ բառացիորեն տարբեր աշխարհներ են տեսնում կամ ուղեղը պատճառում է gaze pattern-ը։ Սա զգույշ correlation է. չափահասների մոտ այն, թե ինչ են աչքերը ընտրում, համընկնում է այն բանի հետ, թե visual cortex-ը որքան հստակ է ներկայացնում այդ կատեգորիաները։